MÜJDEYİ BALAMİR VERDİ
Ercan Demir

MÜJDEYİ BALAMİR VERDİ

Bu içerik 303 kez okundu.

 

İlk olarak sizlere Amelebirliği’nin tarihinden bahsetmek istiyorum.

Zonguldak kömür madenleri 1848 yılında işletmeye açıldı. 1848-1958 yılları arasında ne maden işçiliğini ve ne de çalışma yaşamını düzenleyen bir mevzuat bulunuyordu. 1858 tarihli Arazi Kanunu ile 1861 tarihli Maadin Nizamnamesi de Zonguldak havzasında uygulanmamıştı.1867 tarihinde Zonguldak kömür madenleri için çıkartılan Dilaver Paşa Nizamnamesi (Tüzük), bu açıdan havzada iş yaşamını düzenleyen iş hukukuna ilişkin ilk mevzuattır.

İşçi haklarının korunması, işçi sağlığı ve güvenliği açısından son derece yetersiz olan Dilaver Paşa Nizamnamesi'yle diğer Talimatnameler (Yönetmelik'ler) 1921 tarihli ve 151 sayılı Havzai Fahmiyye Amele Kanunu'na kadar yürürlükte kaldı.

Bu dönemde Havza'da tam bir vurgunculuk dönemi yaşanmıştır. Sadece insan gücüne dayalı olarak yapılan işletmecilik sonucu birçok işçi iş kazaları sonucu yaralanmış, sakat kalmış veya hayatını kaybetmiştir. Ocaklara yakın köylerden temin edilen işçiler hiçbir sosyal hakkı olmadan, çok düşük ücretlerle, hatta günlük bir ekmek parasına çalıştırılmaktaydı.

Genelde ocak işletmecileri, yabancı şirketler kömür kampanyaları idi. Bu kampanyalar işletmecilik ile ilgili geniş yetkilere sahip olmuşlar, bu yetkilerini olabildiğince işçileri sömürerek kullanmışlardır. Herhangi bir iş kazasında yaralanan veya sakat kalan işçiler, hiçbir hak talep edemeden köylerine döner, ocaklarda ölenler ise etrafında yakını yoksa ortada kalırdı. Taşkömürü havzasındaki huzursuzluk büyüktü ve bu sıkıntılı dönem yeni Türkiye Devletini de rahatsız ediyordu. Kuvayi Milliyeciler, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılışını (23 Nisan 1920) izleyen Hükümetleşme devresinin ilk aylarında (2 Mayıs 1920), stratejik önemini dikkate alarak, Zonguldak Kömür Havzasını derleyip toparlamak için harekete geçmişlerdir. Bu devrede kömürün satışı tamamen serbest bırakılmış, ocaklarda çalışan işçilerin askerlikleri ertelenmiştir.

TBMM Hükümeti, memleketi düşmanlardan kurtarmak için bir yandan savaşlar yaparken memleketin çeşitli kesimlerinde mahalli ve ekonomik tedbirlerin alınmasını da gerekli gördü. Nitekim Mustafa Kemal Atatürk tarafından Amele Kanunu çıkarılması konusu Meclise getirilmiş, kabul edilerek o zamanın Umuru İktisad Vekili Celal Bayar görevlendirilmiştir.

Havza tetkike alınmış, alınması gereken önlemler belirlenmiş, çalışma hayatının ve imtiyazlı kömür şirketlerinin hukuki durumu nazara alınarak meclis müzakereleri sonucunda kısa adıyla "Havza-i Fahmiyye Amele Kanunu" çıkarılmıştır. 15 maddelik kanun o döneme göre, işçilere ve çalışma yaşamına yenilikler getirmiştir. Kanunun 4. maddesi de her işletmede İhtiyat ve Teavün Sandığı kurulmasını emretmiştir. 151 sayılı Havza-i Fahmiyye Amele Kanununun 4. maddesinde yer alan "Alelumum Madenciler, Nizamname-i mahsusuna tevkifan amele tarafından teşkil olunacak İhtiyat ve Teavün Sandıkları'na beher mah zarfında istihdam edecekleri amele ücurat-ı umumiyesinin yüzde birinden dun olmamak üzere muavenet-i nakdiyede bulunmağa mecburdurlar." şeklindeki hükümle, Amelebirliği Biriktirme ve Yardımlaşma Sandığının ilk temelleri atılmıştır.

Bu kanun ile kazazede ve hasta maden amelesinin bilhassa amele eşlerinin ve çocuklarının bakımları imkanı getirilmişti.

Amalebirliği 1923 yılının Kanunuevvel (Aralık) ayı içinde Maden Müdürü ve Amelebirliği'nin İlk Reisi Esat Bey'in bir nutku ile açılmıştır.

 

ÜLKEMİZİN İLYK SOSYAL YARDRIM KURULUŞU

22 Temmuz 1923 tarihinde Bakanlar Kurulu (İcra Vekilleri Heyeti) tarafından onaylanan Amelebirliği Talimatnamesi ile ülkemizin ilk sosyal yardım kuruluşu fiili olarak hayat buldu.

TTK'da çalışan işçiler sandığa üye konumundalar. 

Amelebirliği, ilk kurulduğu yıllarda İktisat Vekaleti'ne bağlı iken, Hükümet'te,1946 yılında söz konusu Bakanlığın bir birimi olan İş Dairesi'ni bu Bakanlıktan ayırarak Çalışma Vekaleti'nin kurulmasından sonra Amelebirliği bu Bakanlığa bağlanmıştır.

Daha sonra, 17.11.1974 tarihli Cumhurbaşkanlığı Teskeresi ile Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın kurulması üzerine, Amelebirliği bu Bakanlığa bağlı bir birim olarak faaliyetini sürdürmüş olup, 14.12.1983 yılında Çalışma Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı adı altında bir Bakanlık çatısı altında birleştirilmesi sonucunda da Amelebirliği bu Bakanlığın bağlı kuruluşu olarak faaliyetini sürdürmeye devam etmektedir.

Buraya kadar okuduklarınız Amelebirliği’nin tarihidir

VE MADENCİYE TOPLU KONUT PROJESİ..

Tabiî ki sizlere Amelebirliği’nin nasıl bir kuruluş olduğunu anlatmama gerek yok. Siz benden daha iyi biliyorsunuzdur zaten.

Bu kadar köklü bir kuruluş olan Amelebirliği, üyelerine sosyal yönden yardım eden bir kuruluştur.

1974 yılından itibaren Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na bağlanan Amelebirliği’nde sayısız yöneticiler görev yaptı.

Hiç birini eleştirmek istemiyorum ama bir eksiklikleri vardı.

Hiç birinin madenciye toplu konut yaptırmak akılarına gelmedi

Ta ki Osman Balamir’e kadar

Şu anki Amelebirliği’nin mevcut başkanı Osman Balamir, yıllardan beri eksikliği hissedilen ama kimseni aklına bile gelmeyen bir projeye hayata geçirmek istiyor.

Madenciye toplu konut hamlesi,

Osman Balamir bir şekilde bu  projeyi hayata geçirmeye oldukça kararlı gözüküyor.

Yıllardır yerin yüzlerce metre altında ekmek parası için uğraşan madenciye toplu konut yapmak niye kimsenin aklına gelmemiş orası da ayrıca bir soru işareti.

Düşünülmemiş de olabilir

Osman Balamir bu projesini açıkladığında çok heyecanlandım doğrusu.

Neden olmasın ki

Osman Balamir, bu projesini hayata geçirebilir mi geçiremez mi orasını bilmiyorum ama muhteşem bir proje.

Bugüne kadar hiçbir Amelebirliği başkanın akıl edemediği bu projenin hayata geçmesi gerçekten önemli.

Amelebirliği Başkanı Osman Balamir’e verdiği bu müjde nedeniyle madencilerin teşekkür etmesi gerekir aslında.

Osman Balamir’e bu yönde destek olunması tabiî ki şart.

 

***

HOŞ GELDİN SAYIN BAKANIM

Orman ve Su İşleri Bakanı Prof.Dr. Veysel Eroğlu bugün Zonguldak’ı ziyaret edecek

10.00-11.00 arasında Valilik, 11.00-11.30 arasında AK Parti İl başkanlığı, 11.30, 13.00 arasında ise Dedeman’da ise DSİ tesisleri toplu temel atma töreni ile Orman Köylülerine kullandırılan gelir getirici tür ve Orköy kredi sertifikaları Dağıtım törenine katılacak ve ardından da Bartın’a hareket edecek

Sayın Bakanımıza ilimize yapacağı ziyaret nedeniyle şimdiden teşekkür ediyoruz.

Tabiî ki vereceği müjdeleri de merakla bekliyoruz.

 

 

DİĞER YAZILAR
Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
ANA HABER 17 EKİM 2017
ANA HABER 17 EKİM 2017
MUHTARLAR KONUŞUYOR 17 EKİM 2017
MUHTARLAR KONUŞUYOR 17 EKİM 2017